Salih amel hasene farkı

Salih amel hasene farkı nedir?

Salihat; durumu ve var oluş halini kabullenmeyip, ona farklı doğrultuda hizmet etmek, oluşu değiştirmek, dönüştürmek, olması gerekene destek vermek ve var olanı belli bir anlam ve amaç doğrultusunda şekillendirmek ve düzeltmektir. Riskli, kalıcı ve gayri tabiidir. Ayrıca arka planında bir iman, itikat ya da ideolojiye ihtiyaç duyar. Sevabının sınırı da yoktur. 

Salih amel hasene farkıHasenat ise, durumu ve var oluş halini kabullenip, ona aynı doğrultuda hizmet etmek, olanı korumak, desteklemek, oluşa hizmet etmek ve var olanı güzelleştirmektir. Risksiz, geçici ve tabiidir. Bir ideoloji, itikat ve iman gerektirmez. İman temeline oturursa, sevabı çoktur ve günahı örter. Bir amaç doğrultusunda planlandığında, Salihata dönüşme özelliği de vardır. 

Salih amel hasene farkı

Salih amel, haseneden oldukça farklı özellikler taşır. Kur an’da yapılan güzel eylemlere hasene denir ve teşvik edilir. Salih amel ile örtüşen yönü, bu güzel tarafıdır. Her salih amel aynı zamanda bir hasenedir. Ancak her hasene, Salih amel değildir. Hasene, sorunları geçici olarak çözer. Salih amel ise insanların düşüncelerini iyi yönde dönüştürüp ıslah etmeyi amaçlar. İslam ve iman ile alakası olmadığı halde kaydadeğer iyilikleri bulunan pek çok hayırsever vardır. Çünkü hasene herkesin vasfı olabilir. Buna karşılık salih amel, imandan kaynaklandığında müminlere ait bir yapı arz eder. Örneğin bir fakire yardım etmek hasenedir. Fakirin mevcut durumunu kabul edip aynı doğrultuda ona yardım etmek istediği güzel bir eylemdir. Ama salih amel, o fakirin mevcut durumunu değiştirmektir. Bu değişime katkısı sebebiyle asr suresinde salih amel, hakkı tavsiye ile tefsir edilmiştir. Salih amel, var olan durum, sorgulanmadan yapılamaz. Değiştirme isteği olmaksızın amel, Salih olmayacaktır. Bu yüzden salih amel, bir düşünce, amaç ve iman ister. Yoksa sadece hasene olarak kalır.

Hasene, adı üstünde güzeldir. Bir köye çeşme yaptırmak, bir fakire ceket almak, bir açı doyurmak hasenedir. Vicdanını rahatlatmanın, iç tatmine ulaşmanın yolu olarak, genellikle ferdi bir sıkıntının veya toplumsal varoluşunu toplumsal bir çıkmazın çözümünde, bela savmak cinsindendir. Çünkü insanın ve toplumun, varoluşunu haklı göstermeye, kendini ifade edebileceği meşru bir zemin aramaya ve girdaba girdiğinde vicdanını doyurmaya  ihtiyacı olur. Hele yaşadıklarıyla inandıkları arasında onunmaz bir çatışma varsa. Biri bu çatışmanın ortaya çıkardığı bunalımların büyüklüğü altında ezilmek, diğeri ıslahın getireceği tehlikelere karşı yetersiz kalma korkusuyla, kendisiyle barışık kalabilmek çevresiyle ve Allah ile olan bağını devam ettirebilmek çabasıdır. Yoksa kişi yapayalnız kalır. Bundan bütünüyle kurtulmanın yolu salih ameli yönelmektir. Salih amel; başkalarını önceleyen eylemlerle oluşur. Her zaman doğruyu savunmak ve yanlışlıktan alıkoymak gibi. Böylece insanları küfür ve şirkten kurtarıp aydınlığa çıkarmak için belalarla savaşmak tam anlamıyla bir salih ameldir.

Salih amel hasene farkı
Salih amel hasene farkı

Salih amel, özellikle mağdur dönemlerin eylemidir. Hasenat ise fıtratı bütünüyle bozulmamış hemen her insanın yapabileceği ve yaptığı bir şeydir. Bu anlamda fıtrattan kaynaklanarak yapılan güzellikler, özel bir altyapı veya donanım da gerektirmez. Hasenat, her şeyin İslam çatısı altında güzel gittiği dönemlerin eylemidir. 

Salih ameller hasenatın her ikisi de bir mümin amelidir. Ama katil ve müşrikler için amel, yalnız hasene olarak kalır. Salih amele dönüşmez. Çünkü inkar ve şirk, içinde barışa yönelik bir özellik barındırmaz bu anlamda Asr Suresi, inanan ve inanmayan arasındaki bu derin farka işaret eder.

Kaynak: Sözün Gücü
Musa ŞİMŞEKÇAKAN

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir